形容詞
- 第3変化名詞の活用を覚えることが先決です。第3変化名詞同様いくつかの変化の型があります。それぞれの違いをじっくり見極めてください。
_ i 幹をもつ形容詞(その1)
- 辞書の見出しには、主格単数の語尾が3種類併記されます。
- 男性主格単数の語尾が -er となります。
- これ以外の形は、男・女性とも同じです。
_ ācer (鋭い)の活用
| 男性 | 女性 | 中性 |
| 単数主・呼格 | ācer | ācris | ācre |
| 属格 | ācris | ācris | ācris |
| 与格 | ācrī | ācrī | ācrī |
| 対格 | ācrem | ācrem | ācre |
| 奪格 | ācrī | ācrī | ācrī |
| 複数主・呼格 | ācrēs | ācrēs | ācria |
| 属格 | acrium | acrium | acrium |
| 与格 | acribus | acribus | acribus |
| 対格 | acris (-es) | acris (-es) | acria |
| 奪格 | acribus | acribus | acribus |
_ i 幹をもつ形容詞(その2)
- 辞書の見出しに主格単数の語尾が2種類併記されます。
- その際、男・女性同形、主格単数の語尾は -s で終わり、中性形の場合は -e で終わります。
_ omnis (すべての)の活用
| 男性・女性 | 中性 |
| 単数主・呼格 | omnis | omne |
| 属格 | omnis | omnis |
| 与格 | omnī | omnī |
| 対格 | omnem | omne |
| 奪格 | omnī | omnī |
| 複数主・呼格 | omnēs | omnia |
| 属格 | omnium | omnium |
| 与格 | omnibus | omnibus |
| 対格 | omnīs (-ēs) | omnia |
| 奪格 | omnibus | omnibus |
_ omnis の例文
- Omnia aliēna sunt: tempus tantum nostrum est. (Seneca)「万物は他人のものである。ただ時間だけがわれわれのものである」
_ 子音幹をもつ形容詞(その1)
- 主格単数の形は全部の性を通じて同じです。
- 複数属格は -ium で終わります。
_ fēlīxの活用
| 男性・女性 | 中性 |
| 単数主・呼格 | fēlīx | fēlīx |
| 属格 | fēlīcis | fēlīcis |
| 与格 | fēlīcī | fēlīcī |
| 対格 | fēlīcem | fēlīx |
| 奪格 | fēlīcī (-e) | fēlīcī (-e) |
| 複数主・呼格 | fēlīcēs | fēlīcia |
| 属格 | fēlīcium | fēlīcium |
| 与格 | fēlīcibus | fēlīcibus |
| 対格 | fēlīcēs (-īs) | fēlīcia |
| 奪格 | fēlīcibus | fēlīcibus |
_ 子音幹をもつ形容詞(その2)
- 主格単数の形は全部の性を通じて同じです。
- 複数属格は -um で終わります。
_ dīvesの活用
| 男性・女性 | 中性 |
| 単数主・呼格 | dīves | dīves |
| 属格 | dīvitis | dīvitis |
| 与格 | dīvitī | dīvitī |
| 対格 | dīvitem | dīves |
| 奪格 | dīvite | dīvite |
| 複数主・呼格 | dīvitēs | dītia |
| 属格 | dīvitum | dīvitum |
| 与格 | dīvitibus | dīvitibus |
| 対格 | dīvitēs (-īs) | dītia |
| 奪格 | dīvitibus | dīvitibus |
※中性・複数・主格(対格)の dītia は dīvitia から vī の落ちた形です。
単数・奪格でも dītī になる場合もあります。
- Ab ūnō disce omnēs.
- Accipe quam prīmum: brevis est occāsiō lucrī.
- Ars longa vīta brevis.
- Brevis esse labōrō, obscūrus fiō.
- Cūrae levēs loquuntur, ingentēs stupent.
- Difficile est longum subitō dēpōnere amōrem.
- Difficile est tristī fingere mente jocum.
- Domina omnium et rēgīna ratiō est.
- Fēlīx quī potuit rērum cognoscere causās.
- Gravis īra rēgum est semper.
- Fortēs fortūna juvat.
- Hectora quis nosset, sī fēlīx Troja fuisset?
- In tenuī labor, at tenuis nōn glōria.
- Īra furor brevis est.
- Levis est fortūna: id cito reposcit quod dedit.
- Longum est iter per praecepta, breve et efficāx per exempla.
- Misce stultitiam consiliīs brevem, dulce est dēsipere in locō.
- Nihil difficile amantī.
- Nōn est ad astra mollis ē terrīs via.
- Omnēs artēs, quae ad hūmanitātem pertinent, habent quoddam commūne vinculum.
- Omnia eunt mōre modōque fluentis aquae.
- Omnia suō tempore facienda sunt.
- Omnia vincit Amor.
- Omnis habet sua dōna diēs.
- Omnium rērum principia parva sunt.